Ieke Jan Sevinga
Nijkerk - Op verschillende momenten en om de meest belachelijke redenen maakt de mens ruzie. Een ruzie kan zich beperken tot wat sommigen onder ons een fikse woordenwisseling noemen, maar ruzie kan zich in ook ontwikkelen tot een groot conflict. Ruzie kan leiden tot een breuk tussen mensen maar in de meeste gevallen kan een ruzie uitgepraat en bijgelegd worden. Kinderen maken ook veel ruzie. Een ouder, maar zeker ook de professionele leerkracht heeft hier vaak mee te maken. Zij moeten de kinderen begeleiden, zelf hun ruzies op te lossen.
Omdat het oplossen van conflicten/ruzies tussen en met kinderen een moeilijk opvoedingsaspect is, heb ik onderzoek gedaan naar de Life Space Interview- methodiek als oplossingsmethode voor dit soort conflicten. LFSI is methodiek die meer dan een halve eeuw geleden ontwikkeld is door de wetenschappers Fritz Redl en David Wineman(1952). Deze methodiek, voornamelijk populair in de Verenigde Staten, richt zich op kinderen met een geestelijk/psychisch probleem. Het is een methodiek gemaakt voor ‘probleem’ kinderen. Een ruzie of conflict wordt door de wetenschappers een crisis genoemd. De crisis moet door de leerkracht worden omgezet in een leermoment. De methode kent een 6 stappenplan.
1 ).Bepaal voor jezelf wat er gebeurd is, wie er betrokken waren. Observeer!
2) Laat het kind uitleggen:Wat er is gebeurd, waar het is gebeurd, wie hebben er deelgenomen aan het gebeurde. 3) Vind het probleem en zoek een strategie om de volgende stap te kunnen verwezenlijken. 4) Zorg dat er een win-win situatie komt. Ga op zoek naar een compromis en wees bereid iets toe te geven. 5)Bedenk samen met het kind een plan van aanpak. 6) Zorg voor aansluiting bij de groep.
Om aan te tonen dat de LFSI- methode ook te gebruiken is bij ‘normale’ kinderen, heb ik de theorie vergeleken met de wat beter bekende methode van Thomas Gordon. De theorie van Gordon is een methodiek die gebruikt wordt voor het oplossen van conflicten met ‘normale’ kinderen. De LFSI theorie vertoont een essentiële overeenkomst met de opvoedings theorie van Thomas Gordon beschreven in het boek ‘Luisteren naar kinderen.’
Gordon werkt ook met een stappenplan. Voor de duidelijkheid zal ik ook die theorie kort samenvatten, waardoor overeenkomsten en verschillen tussen de twee theorieën zichtbaar zullen worden. Hieronder staan de stappen vrij vertaald weergegeven.
1) Plaats het gedrag van het kind in een bepaalde context waarin het zich afspeelde.
2) Hierin luister je heel goed naar wat het kind zegt. Wat is het kind zijn probleem, hoe is het probleem ontstaan en wat is zijn oplossing. 3) Breng de boodschap in de ik-vorm, wat jij niet leuk vindt. Ga niet over op de jij-vorm. De jij vorm zorgt altijd voor ruzies. 4) Ga opzoek naar een oplossing van het conflict, zorg voor een win-win situatie. 5) Laat het kind de oplossing voor het probleem aanbieden en kom tot een compromis.
Overeenkomsten
De overeenkomst tussen beide theorieën zit hem in een aantal facetten. De Gordon-methode gaat ervan uit dat de opvoeder het kind in zijn/haar waarde laat en respectvol benadert. Ook de LFSI theorie laat door middel van haar stappenplan zien dat zij deze begrippen heel hoog in het vaandel heeft staan. Beide theorieën laten het kind zelf haar/zijn problemen uitleggen. De LFSI- methode doet dit tijdens stap 2. De Gordon-theorie doet dat ook in stap 2 van haar stappenplan. Een andere overeenkomst tussen de twee onderzoeken is de effectieve manier van communiceren.
Beide theorieën zorgen dat ze doormiddel van een vooraf gesteld plan naar een doel toewerken. Ze communiceren doelgericht.
Oplossingsgerichte concflicthantering is ook in beide theorieën te herkennen. Beide theorieën attenderen de lezer dat je als begeleider een win-win situatie moet creeëren. Beide partijen moeten vrede hebben met de oplossing. Het moment van ruzie/conflict moet worden omgezet in een leermoment voor het kind en wellicht ook voor de leerkracht/ouder.
Conclusie
Als gevolg van al deze overeenkomsten kun je stellen dat de twee theorieën veel op elkaar lijken. Beide methoden hanteren een oplossingsgerichte communicatie met de kinderen. Door middel van een stappenplan wordt er naar een oplossing gewerkt. De methoden kenmerken zich door respectvol te zijn naar het kind toe, het kind moet zelf zijn probleemsituatie oplossen. Het overeenkomstig sleutelbegrip in beide methodieke is ‘respectvolle, oplossingsgerichte communicatie.’ Door deze overeenkomsten en de vergelijkbare manier van werken ben ik van mening dat LFSI-methode een oplossingsmethode is die ook in staat is leerkrachten en ouders een structuur te bieden om crisissituaties bij ‘normale’ kinderen om te zetten in een leermoment.